Klaar voor AI? Begin bij de basis

Veel mkb’ers hebben AI-fomo

Jasper herkent het direct. ‘Veel ondernemers komen bij ons binnen met de vraag: we willen iets met AI. Maar als je doorvraagt, weten ze eigenlijk niet welk probleem ze willen oplossen.’ Die onzekerheid is begrijpelijk. AI is overal in het nieuws. Je wilt niet achterblijven. Maar zonder een duidelijke vraag is het antwoord ook moeilijk te vinden.

“Je moet eerst weten wat je wilt oplossen. Anders is AI geen oplossing, het is gewoon een nieuw gereedschap dat stof vergaart.” — Jasper Verbunt, oprichter Redkiwi & VionA

Dat gevoel van ‘de boot missen’ als je nu niet instapt? Jasper snapt het, maar nuanceert het ook. ‘AI gaat nergens heen. Je hebt tijd om het goed te doen. En goed betekent: op volgorde. Er zijn die stappen waar alle ondernemers volgens Jasper mee aan de slag kunnen:

1. Digitaliseer je bedrijf

• Zorg dat je bedrijfsprocessen digitaal zijn. Kijk eerst: welke processen doe je nog op papier of in Excel? Begin daar.
• Digitale Werkplaatsen Zuid-Holland bieden gratis ondersteuning bij digitale vraagstukken. Je wordt gekoppeld aan een expert.
• DigitalZH is een netwerk van gemeenten, provincie en partners, gericht op concrete digitaliseringsprojecten.

2. Automatiseer slim en veilig

• Breng in kaart wat je elke week herhaalt: facturen, e-mails, planningen, contracten. Dat zijn je kansen.
• Zoek een lokale digitale partner die jouw sector kent en ervaring heeft met automatisering.
• Zorg dat het ook veilig gaat. PVO (Platform Veilig Ondernemen) kan helpen de cybersecurity op orde te brengen.

3. Zet AI in waar het echt helpt

• Stel jezelf de vraag: welk probleem wil ik oplossen? Niet: hoe gebruik ik AI?
• Gebruik tools die al in je systeem zitten (zoals Microsoft Copilot of Google Gemini) voordat je nieuwe abonnementen afsluit.
• Houd AI verantwoord: wees transparant over hoe je data gebruikt. Zeker bij klant- of personeelsgegevens.

Van experimenteren naar structureel werken met AI

Hoe maak je AI onderdeel van je dagelijkse werk? Een mooi voorbeeld komt uit de praktijk van Redkiwi, een Rotterdams AI driven digitaal bureau. Zij begonnen vroeg en leerden veel onderweg. ‘We richtten al snel een kleine AI-taskforce op. Elke twee weken kwamen we bij elkaar om kennis te delen: wat heb jij getest? Wat werkt? Wat niet? Zo leert een organisatie van binnenuit, zonder dure externe trainingen.’

En dat leerproces ziet er voor elk bedrijf anders uit. ‘Een schildersbedrijf heeft heel andere kansen dan een advocatenkantoor. Maar er is één ding dat bijna elk bedrijf gemeen heeft: administratie. Elke ondernemer heeft facturen, urenstaten, contracten, e-mails. Dat is bijna altijd een goed startpunt. Niet omdat het sexy klinkt, maar omdat je er direct tijd mee bespaart.’ Vraag jezelf niet: hoe kan ik AI inzetten? Vraag jezelf: wat kost me nu veel tijd, geld of energie? Dáár begint het gesprek.

Wat kan de provincie doen?

Jasper is eerlijk: hij is geen fan van algemene AI-workshops. ‘Over twee jaar heeft iedereen AI al eens gebruikt. Workshops hebben dan afgedaan. Net zoals we ooit Word en Excel leerden, nu doet iedereen dat gewoon.’ Wat wél werkt? ‘Subsidies die bedrijven over de drempel helpen om écht te starten. Geen cursus van honderd euro, maar een serieuze vergoeding voor een concrete implementatie in je eigen bedrijf. Dan ga je het ook echt doen.’

Hij noemt de Digitale Werkplaatsen als goed voorbeeld van hoe overheden kunnen helpen. ‘Bedrijven worden gekoppeld aan experts die ze echt helpen digitaliseren. De volgende stap is dan: hoe maak je dat slimmer met automatisering en AI?’

Doe het goed, niet snel

Redkiwi en VionA zijn levend bewijs dat AI werkt, als je het stap voor stap aanpakt. Niet als hype, maar als gereedschap dat past bij jouw bedrijf en jouw problemen. De boodschap van Jasper is simpel: ‘Je hoeft niet meteen alles te weten. Je hoeft alleen eerlijk te zijn over waar je nu staat. Begin bij de basis. Digitaliseer. Automatiseer. En dan, als je er klaar voor bent, pak je AI erbij.’ Zuid-Holland heeft sterke sectoren: tuinbouw, medische wetenschappen, haven, creatieve industrie, logistiek. AI biedt voor elk van deze sectoren kansen. Maar die kansen pak je alleen als je de basis op orde hebt.